In mijn werk als landschapsschilder voel ik een sterkere verbinding met wat ik schilder wanneer er een relatie is met een plek uit de werkelijkheid. Een plek die ik zelf heb bezocht. Er zijn veel manieren, en wellicht makkelijkere manieren, om een mooi beeld van een landschap te creëren, maar voor mij is het moeilijk om een sterke emotie bij een landschap te voelen als ik er niet op een fysieke manier mee bezig ben geweest. Dit is een van de redenen waarom ik graag buiten schilder; je brengt tijd door in samenwerking met de natuurlijke elementen om je heen. Al je zintuigen worden aangesproken, en dit beïnvloedt de manier waarop je schildert. In zekere zin wordt schilderen een manier om terug te praten tegen de natuur, een manier om uit te reiken naar waar je wortels ooit groeiden. We zijn nog steeds dieren, geen technologie.
Voor dit schilderij wilde ik deze wisselwerking tussen innerlijke en uiterlijke natuur verkennen. En wanneer ik ‘innerlijk’ zeg, bedoel ik wat er binnen de grenzen van mijn lichaam lijkt te gebeuren. Maar de ervaring van de zintuigen, de herinneringen en de verhalen waarmee deze verweven zijn, laten zich lastig in fysieke maten uitdrukken. Hoewel het waar is dat waar mijn lichaam ook gaat, de herinneringen en verhalen mee lijken te gaan. Deze herinneringen zijn echter niet feilloos. En omdat je je geheugen niet kunt vertrouwen en je wilt vasthouden aan het oorspronkelijke verhaal, maak je foto’s. Maar op een bepaalde manier vertel je jezelf ook herhaaldelijk dat je je geheugen niet kunt vertrouwen. Dat je gehandicapt bent.
Terwijl ik hierover nadacht, kwamen er twee vragen in mij op. Ten eerste: hoe slecht is mijn geheugen eigenlijk? Kan ik mezelf echt niet vertrouwen? Wat in mijn geval verwijst naar het onthouden van wat ik voor me zag. En ten tweede: hoe erg is het dat de herinnering en het verhaal gaandeweg veranderen? Moet ik de dingen perfect onthouden, of moet ik misschien juist aanpassingen en fouten toelaten terwijl ik mijn herinnering aan het landschap naar het doek vertaal?
Voor dit schilderij koos ik een plek in de buurt waar ik erg dol op ben, met bomen rondom een grote vijver. Ik ging zitten en koos een tafereel dat als compositie voor het schilderij kon dienen. In plaats van foto’s te maken, nam ik de tijd om ernaar te kijken. De daaropvolgende dagen keerde ik terug naar de plek, maakte wat aantekeningen en mengde een paar kleuren. Puur om de plek te bestuderen en mijn geheugen te ondersteunen, maar zonder ter plekke een klein schilderij te maken. Gedurende die dagen voelde ik inderdaad dat ik de plek in me opnam en dat de visuele herinnering eraan zich vastzette.
Daarna verhuisde ik naar het atelier, bereidde een groot doek voor en werkte in lagen tot ik bij het schilderij kwam dat je hier ziet. Het is het resultaat van meerdere lagen. Tussen de lagen door moet de verf drogen, soms bijna een week lang. Van begin tot eind duurde het dus ongeveer twee maanden. Gedurende deze tijd was het goed om te voelen dat de herinnering aan de plek levend bleef in mijn geest, ook al had ik de plek niet meer bezocht en had ik geen foto’s. Gelukkig was die handicap waar ik eerder naar verwees niet aanwezig. Maar mijn relatie met wat ik op het doek was gaan schilderen begon zich te ontwikkelen, en omdat ik voelde dat de herinnering aan de plek niet vervaagde, voelde ik ook minder de behoefte om dat in verf te bewijzen. Zo voelde ik me gaandeweg, na het aanbrengen van meer verflagen, vrijer om het tafereel en het verhaal in het schilderij een nieuwe vorm te geven. Het resultaat is wat je hier ziet. Iets wat er voorheen niet was.
